Ιανουαρίου 16, 2018

ΕΦΗΒΕΙΑ

Η ψυχολόγος-παιδοψυχολόγος, συγγραφέας & επιστημονική συνεργάτιδα του forwoman.gr  κ. Αλεξάνδρα Καππάτου μας συμβουλεύει:

Zωή χωρίς αναποδιές και απογοητεύσεις δεν υπάρχει. Aυτό το ξέρετε καλά όλοι οι γονείς από την προσωπική σας εμπειρία. Δυστυχώς, πρέπει και τα παιδιά να συνηθίσουν στην έννοια της αναποδιάς. Όσο πιο μικρά μάθουν να τα βγάζουν πέρα με τις απρογραμμάτιστες αλλαγές και τις ατυχίες που τα αφορούν, τόσο πιο εύκολα θα επιβιώσουν αργότερα ως ενήλικοι.

Τι να κάνετε

1. Aν το παιδί έχει ήδη κάποια απογοήτευση ή του έτυχε μια αναποδιά, το πρώτο βήμα είναι να δείτε το πρόβλημα του εφήβου με τα δικά του μάτια.

2. Aκούστε τον με μεγάλη προσοχή. Aφήστε τον να μιλήσει όσο θέλει, χωρίς διακοπές.

3. Mετά μπορείτε να αναφέρετε κάποιο δικό σας ανάλογο πρόβλημα που ξεπεράστηκε, λ.χ. πώς τα βγάλατε πέρα στο γυμνάσιο όταν τα άλλα παιδιά είχαν «συμμαχήσει εναντίον σας» κ.λπ.

4. Tονίζετε γενικά στο παιδί ότι η αναποδιά είναι ένα απόλυτα φυσιολογικό κομμάτι της ζωής. Eίναι κάτι που συμβαίνει. Η ζωή έχει συνήθως δύο όψεις. Άλλοτε τυχαίνει να είμαστε εμείς από τη μία πλευρά και να ευτυχούμε και άλλοτε από την άλλη και να δυστυχούμε.

5. Πολλοί άνθρωποι –ακόμα και μεγάλοι– τα χάνουν με τις αναποδιές. Πόσο μάλλον οι έφηβοι. Kατά συνέπεια, μην έχετε την απαίτηση από το παιδί σας να δείχνει υπερβολική ψυχραιμία στις αναποδιές κατά τη διάρκεια της εφηβείας.

6. Πολλοί έφηβοι τα βγάζουν πέρα με τις δυσκολίες τους, αλλά νιώθουν άσχημα μέχρι να ξανασταθούν στα πόδια τους. Eπιτρέψτε στο παιδί να εκδηλώσει αυτό το συναίσθημα και μην το αποπαίρνετε με σχόλια του τύπου «Πάλι αυτό σκέφτεσαι; Aμάν πια!». Aν το παιδί αισθανθεί ότι η απογοήτευση είναι «απαγορευμένο αίσθημα», δε θα την εκφράζει, θα την καταπνίγει και θα πάψει να σας εμπιστεύεται.

7. Oι αναποδιές μερικές φορές ορθώνονται σαν τεράστιο βουνό μπροστά στο παιδί. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο έφηβος ή η έφηβη καλό είναι να έχει ήδη εκπαιδευτεί στον «τυφλοσούρτη» του «να πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά» ή «να πιάσουμε τα πράγματα ένα ένα».

8. Bοηθήστε το παιδί να μη διαταράξει απολύτως τη ρουτίνα του εξαιτίας της ψυχικής του αναστάτωσης. H ρουτίνα λειτουργεί πολλές φορές σαν φάρμακο, γιατί μας κάνει να αισθανόμαστε ασφαλείς, μας δίνει τη εντύπωση ότι εξακολουθούμε να ελέγχουμε την κατάσταση.

9. Aν το πρόβλημα που αντιμετωπίζει το παιδί φαίνεται δυσβάστακτο, πρέπει να ξέρει να το βάζει πότε πότε «στο συρτάρι».

10. O έφηβος μπορεί να εκτονώνεται με κάτι που δε σας αρέσει. Eπιτρέψτε το σε στιγμές κρίσης. Aν του αρέσει να ακούει δυνατά μουσική, αφήστε τον να ακούσει τη μουσική του με την ησυχία του.

11. Eξηγήστε του ότι στη ζωή όλα είναι περαστικά. Σε αυτό μπορεί να σας βοηθήσει και το μάθημα της Iστορίας. Λαοί ολόκληροι πέρασαν από καταστροφές και μετά ορθοπόδησαν. Πάντα υπάρχει μέλλον, όσο δύσκολο κι αν είναι τώρα για το παιδί σας να το πιστέψει.

akappatou.gr

ΕΦΗΒΕΙΑ

Πιο φιλόδοξα ως προς τους επαγγελματικούς τους στόχους εμφανίζονται τα κορίτσια σε σχέση με τα αγόρια στις χώρες του ΟΟΣΑ, με την Ελλάδα να καταγράφει μια από τις μεγαλύτερες διαφορές στο χάσμα που χωρίζει τα δύο φύλα.

 Σύμφωνα με στοιχεία που επεξεργάστηκαν ερευνητές του προγράμματος PISA του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασία και Ανάπτυξης, οι 15χρονες μαθήτριες θεωρούν πιθανότερο να ασχοληθούν με την πολιτική, τη διοίκηση επιχειρήσεων ή να λάβουν υψηλές θέσεις στη δημόσια διοίκηση σε σχέση με τους 15χρονους συμμαθητές τους που δείχνουν σαφή προτίμηση στα πολυτεχνικά επαγγέλματα και την πληροφορική.


Τα κορίτσια φαίνεται επίσης να γοητεύονται από τα ιατρικά επαγγέλματα, στα οποία τα αγόρια δεν δείχνουν ιδιαίτερη προτίμηση. Το ερώτημα που έθεσαν οι ερευνητές του προγράμματος στους 15χρονους μαθητές και μαθήτριες ήταν τι δουλειά φαντάζονταν ότι θα έκαναν στα 30 τους χρόνια. Σχεδόν σε όλες τις χώρες του ΟΟΣΑ, τα κορίτσια ονειρεύονται μια λαμπρή σταδιοδρομία σε επαγγελματικούς τομείς που προσφέρουν κοινωνικό κύρος με το μέσο όρο της διαφοράς ανάμεσα στα ποσοστά των δύο φύλων να καταγράφεται στο 11%.

Η Γαλλία, η Γερμανία και η Ιαπωνία είναι οι μόνες χώρες-μέλη του Οργανισμού στις οποίες αγόρια και κορίτσια εμφανίζουν σχεδόν ίδια ποσοστά ως προς τις επαγγελματικές τους φιλοδοξίες. Στην Ελβετία, τα αγόρια έχουν ένα ελαφρύ προβάδισμα.

Στον αντίποδα, η διαφορά ανάμεσα στο ποσοστό των Ελληνίδων μαθητριών και το ποσοστό των Ελλήνων μαθητών που ονειρεύονται να γίνουν βουλευτές ή να διοικήσουν επιχειρήσεις φτάνει τις 20 ποσοστιαίες μονάδες.

Όσο κι αν ακούγεται παράδοξο, το επάγγελμα του δικηγόρου είναι ανάμεσα στα δέκα πιο δημοφιλή επαγγέλματα για τα κορίτσια, όπως και τα επαγγέλματα του συγγραφέα και του δημοσιογράφου. Αντίθετα, τα επαγγέλματα αυτά έχουν πέραση στα αγόρια μόλις τεσσάρων χωρών του ΟΟΣΑ. Από την άλλη πλευρά, μόλις των 5% κοριτσιών φιλοδοξεί να απασχοληθεί στους τομείς της μηχανικής/μηχανολογίας (engineering) και της πληροφορικής όταν στα αγόρια το ποσοστό αυτό φτάνει το 18%. Στην Ελλάδα, το ποσοστό των 15χρονων που δεν θα έλεγε όχι σε μια τέτοια επαγγελματική προοπτική φτάνει το 13% (19% των αγοριών και 7% των κοριτσιών).

Η δουλειά του γιατρού και συναφών επαγγελμάτων στο ιατρικό κλάδο συγκινεί μόλις το 9% των Ελληνόπουλων (μ.ο. στον ΟΟΣΑ 11%) με τα κορίτσια να εκδηλώνουν ενδιαφέρον σε σχεδόν διπλάσιο ποσοστό από τα αγόρια.

Τέλος, ένα από τα μεγαλύτερα χάσματα ανάμεσα στα δύο φύλα καταγράφεται στην εκπαίδευση, καθώς το μεγαλύτερο ποσοστό των μελών του διδακτικού προσωπικού είναι γυναίκες. Οι διευθυντικές θέσεις, ωστόσο, καταλαμβάνονται συνήθως από άνδρες.

ΑΠΕ

ΕΦΗΒΕΙΑ

Ο ιδανικός οδηγός για τους γονείς που θέλουν να δίνουν σωστές απαντήσεις στις πιο άβολες ερωτήσεις των παιδιών τους.

Τις τελευταίες δεκαετίες η επιστήμη της ψυχολογίας, όπως αναφέρει και η γνωστή ψυχολόγος-παιδοψυχολόγος-συγγραφέας Αλεξάνδρα Α. Καππάτου στο προλογικό σημείωμα της ελληνικής έκδοσης, έχει αποδείξει ότι η ενημέρωση των παιδιών από τους γονείς για τη σεξουαλικότητα θεωρείται απαραίτητη και αποτελεί μια σημαντική πτυχή της διαπαιδαγώγησής τους, που ξεκινά από νωρίς και συνεχίζεται μέχρι την εφηβεία.


Με θαυμάσια εικονογράφηση και κείμενα γραμμένα από ειδικούς, το βιβλίο αυτό αποτελεί την καλύτερη επιλογή προκειμένου να γνωρίσουν καλύτερα τα παιδιά μας τον εαυτό τους και τους άλλους, μαθαίνοντας ταυτόχρονα για εκείνες τις διαφορές που μας κάνουν μοναδικούς.

Εκδόσεις Μίνωας

akappatou.gr

ΕΦΗΒΕΙΑ

Η ψυχολόγος-παιδοψυχολόγος, συγγραφέας & επιστημονική συνεργάτιδα του forwoman.gr  κ. Αλεξάνδρα Καππάτου μας συμβουλεύει:

Σε καθημερινή βάση τσακώνεστε με την κόρη σας για τα ρούχα που επιλέγει να φορέσει στο σχολείο. Πιστεύετε ότι είναι ιδιαίτερα εκκεντρικά και σε καμία περίπτωση δεν ταιριάζουν με την ηλικία της.

Πως μπορείτε να το χειριστείτε :

Επιτρέψτε στον έφηβο σας να επιλέγει ο ίδιος την εξωτερική του εμφάνιση.

Αν το σχολείο δεν επιτρέπει συγκεκριμένα ρούχα ή κουρέματα, μην έρθετε σε σύγκρουση για να υπερασπιστείτε την ατομική ελευθερία του παιδιού σας. Πρέπει να σεβαστείτε τα όρια του σχολείου κι εσείς και το παιδί.

Αν διαφωνείτε με κάποιες μόδες, προσπαθήστε να του εξηγήσετε ότι το ρούχο ή η οποιαδήποτε μόδα σηματοδοτεί κάποιες επιλογές στον τρόπο ζωής του και ότι ξέρετε πόσο σημαντικές είναι αυτές αλλά σίγουρα μπορεί να βρει πιο αποδεκτό τρόπο έκφρασης. Μη διαταράξετε όμως τη σχέση σας με τον έφηβο σας με αφορμή τον τρόπο που ντύνεται.

Τι συμβολίζει ο τρόπος που ντύνεται ο έφηβος

Είναι ένας τρόπος αναζήτησης της ταυτότητάς του.

Εκφράζει την ανάγκη του να μεγαλώσει και να αναγνωρίζεται από τους συνομηλίκους του.

Η μόδα συσχετίζει συχνά την εμφάνιση με την εσωτερική ταυτότητα που διαμορφώνει ο έφηβος και τον κάνει να αισθάνεται πιο βέβαιος για τις απόψεις του. Αποτελεί το προνομιακό μέσο επικοινωνίας του με τους άλλους.

Εξυπηρετεί το "εμείς", γιατί με το ντύσιμο δηλώνει έμμεσα σε ποια ομάδα θέλει να ανήκει. Παράλληλα, αισθάνεται ότι ανήκει όντως στη νέα γενιά και δεν είναι "στάσιμος" και ξεπερασμένος.

Όταν το "μοδάτο" είναι ανθυγιεινό ή οδυνηρό, ασκεί τη γοητεία του απαγορευμένου και κάνει τον έφηβο να νιώθει πιο δυνατός.

akappatou.gr

ΕΦΗΒΕΙΑ

Ο σίδηρος είναι ένα μέταλλο που συμβάλει στην παραγωγή της αιμοσφαιρίνης, μια πρωτεΐνη των ερυθρών αιμοσφαιρίων η οποία δεσμεύει το οξυγόνο και το μεταφέρει στους ιστούς του σώματος. Επίσης, είναι απαραίτητος για την ανάπτυξη του παιδιού σας και αν λείπει από το διατροφή του μπορεί να προκαλέσει πολλά προβλήματα υγείας, όπως μειωμένη ανάπτυξη αλλά και διανοητική καθυστέρηση.

Το κάθε παιδί ανάλογα με την ηλικία του έχει διαφορετικές ανάγκες σε σίδηρο. Τα μωρά γεννιούνται με αποθήκες σιδήρου στο σώμα τους, ώστε να βοηθήσουν την ανάπτυξη τους. Δεν υπάρχουν ακριβείς συστάσεις για την ποσότητα σιδήρου που χρειάζεται ένα νεογέννητο, διότι μέχρι τους 6 μήνες παίρνει όση έχει ανάγκη από το μητρικό γάλα. Από τους 7 μήνες και μετά οι συστάσεις αλλάζουν και είναι οι εξής: Από 7-12 μήνες ένα μωρό πρέπει να παίρνει 11 mg σιδήρου, από 1 – 3 έτη ένα παιδί πρέπει να λαμβάνει 7 mg, 4 – 8 χρόνια 10 mg, 9-13 χρόνια 8 mg. Όταν τα παιδιά φτάσουν στην ηλικία των 14 μέχρι τα 18 έτη, η πρόσληψη σιδήρου διαφοροποιείται ανάλογα με το φύλλο, γι αυτό και τα κορίτσια έχουν ανάγκη από 15 mg ενώ τα αγόρια από 11 mg.

Τα βρέφη και τα μικρά παιδιά είναι σε μεγαλύτερο κίνδυνο να εμφανίσουν ανεπάρκεια σιδήρου. Επίσης, προσοχή πρέπει να δίνουν οι μητέρες που δεν θηλάζουν, γιατί ενδέχεται τα νεογέννητα να μη λαμβάνουν την απαραίτητη ποσότητα σιδήρου. Όσες δεν μπορείτε να θηλάστε, διαλέξτε γάλα εμπορίου που να είναι εμπλουτισμένο με σίδηρο. Επιπλέον, τα κορίτσια στην εφηβεία διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να πάθουν αναιμία, λόγω της έμμηνου ρύσεως.

Ποια είναι τα σημάδια και τα συμπτώματα της έλλειψης σιδήρου στα παιδιά;
Όταν ένα παιδί παίρνει πολύ μικρή ποσότητα σιδήρου, αυτό μπορεί να μειώσει την ικανότητα του να λειτουργήσει και να σκεφτεί. Τα συμπτώματα είναι πάρα πολλά μερικά από αυτά είναι, χλωμό δέρμα, κόπωση ή αδυναμία, αργή γνωστική ανάπτυξη, δυσκολία στο να διατηρηθεί η θερμοκρασία του σώματος, αυξημένη πιθανότητα μολύνσεων κ.α. Ωστόσο, οι περισσότερες ενδείξεις και τα συμπτώματα της ανεπάρκειας σιδήρου σε παιδιά δεν εμφανίζονται μέχρι να συμβεί σιδηροπενική αναιμία. Αν πιστεύετε ότι το μικρό σας παρουσιάζει έλλειψη σιδήρου, τότε να επισκεφτείτε τον παιδίατρο σας, για να σας παρέχει τις κατάλληλες συμβουλές.

Για να αποφευχθεί η ανεπάρκεια σιδήρου στο παιδί σας, πρέπει να λάβετε μερικά μέτρα, δίνοντας τη δέουσα προσοχή στην διατροφή. Το πρωταρχικό που πρέπει να κάνετε, είναι να επιλέξετε να θηλάσετε το μικρό σας μέχρι τουλάχιστον τους πρώτους έξι μήνες. Ο σίδηρος από το μητρικό γάλα απορροφάται πιο εύκολα από ό, τι εκείνος που υπάρχει στα γάλατα του εμπορίου. Εάν δεν θηλάζετε, χρησιμοποιήστε φόρμουλες ενισχυμένες με σίδηρο. Το αγελαδινό γάλα δεν είναι μια καλή πηγή για μωρά και δεν συνιστάται για παιδιά ηλικίας μικρότερης του ενός έτους.

Όταν το παιδί σας ξεκινήσει τη στερεά τροφή-συνήθως μεταξύ 4 με 6 μηνών- να δίνετε προσοχή σε μια ισορροπημένη διατροφή πλούσια σε σίδηρο, όπως για παράδειγμα εμπλουτισμένα δημητριακά. Για τα μεγαλύτερα παιδιά, καλές πηγές σιδήρου περιλαμβάνουν το κόκκινο κρέας, το κοτόπουλο, τα ψάρια, τα φασόλια και τα σκούρα πράσινα φυλλώδη λαχανικά. Επίσης, για να ενισχύσετε την απορρόφηση σιδήρου, κυρίως του φυτικού, να προσφέρετε στο παιδί σας τροφές πλούσιες σε βιταμίνη C κατά τη διάρκεια του γεύματος. Καλές πηγές είναι οι φράουλες, τα ακτινίδια, το πεπόνι και το πορτοκάλι.

Τέλος, η έλλειψη σιδήρου και η σιδηροπενική αναιμία συνήθως διαγιγνώσκονται με εξετάσεις αίματος. Η American Academy of Pediatrics συνιστά ότι όλα τα βρέφη πρέπει να ελέγχονται για σιδηροπενική αναιμία και ανάλογα με τα αποτελέσματα της εξέτασης, ο γιατρός του παιδιού σας μπορεί να συστήσει ένα συμπλήρωμα από το στόμα ή μια καθημερινή πολυβιταμίνη ή περαιτέρω δοκιμές.

ΕΦΗΒΕΙΑ

Η νιότη είναι μια κατάσταση του νου Όποιος διατηρεί αυτή την ικανότητα, δε γερνά ποτέ” – Φραντς Κάφκα

Να είστε νέοι
Η νεότητα δεν είναι περίοδος της ζωής
Είναι κατάσταση του νου, η συνέπεια της προθυμίας
Η ιδιότητα της φαντασίας, η συναισθηματική δύναμη
Η νίκη του θάρρος ενάντια στη δειλία
Η νίκη της λαχτάρας για περιπέτεια ενάντια στο βόλεμα μιας άχρωμης ζωής.
Δεν γερνάμε γιατί διανύουμε έναν συγκεκριμένο αριθμό ετών
Γερνάμε γιατί εγκαταλείπουμε τον ενθουσιασμό μας
Τα χρόνια ρυτιδώνουν το δέρμα, η απουσία ενθουσιασμού ρυτιδώνει την ψυχή
Η ανησυχία, η αμφιβολία, ο φόβος, η απελπισία
είναι εχθροί που σιγά σιγά μας κάνουν να γέρνουμε προς το έδαφος
και να γινόμαστε σκόνη πριν από το θάνατο…

Brook Almatas
Art: Brook Almatas

Νέος είναι αυτός που αιφνιδιάζεται και θαυμάζει.
Που ρωτάει σαν αχόρταγο παιδί: “Και μετά;”
Προκαλείται από τα γεγονότα
και βρίσκει χαρά στο παιχνίδι της ζωής.
Είστε όσο νέα είναι η πίστη σας. Οσο ηλικιωμένη είναι η αμφιβολία σας
Οσο νέα η αυτοπεποίθησή σας
Οσο νέα είναι η ελπίδα σας. Οσο ηλικιωμένη είναι η απελπισία σας
Οσο νέα είναι η αγάπη που νιώθετε για τον εαυτό σας
Οσο ηλικιωμένη είναι η κριτική που ασκείτε σ΄εσάς και στους άλλους…
Θα μείνετε νέοι για όσο καιρό παραμένετε δεκτικοί και ανοιχτοί
Δεκτικοί στο ωραίο, στο καλό, στο μεγάλο.
Ανοιχτοί στα μηνύματα του σώματός σας, της φύσης, του ανθρώπου, του απείρου….
Αν μια μέρα η καρδιά σας ταραχτεί από την απαισιοδοξία
θυμηθείτε ότι το χαμόγελο και το γέλιο
μπορούν να φωτίσουν ξανά την αιώνια νεότητά σας!

Εμπνευσμένο από το ποίημα Η νεότητα του Σάμιουελ Ούλμαν, μια πρώτη “παραλλαγή” του οποίου μπορείτε να βρείτε στο Αφυπνίστε το γιατρό μέσα σας της Λιζ Μπόλντυκ, εκδόσεις Ενάλιος.

ΕΦΗΒΕΙΑ

Τα παιδιά πρέπει να αποφασίζουν το επάγγελμα που ίσως ασκούν για όλη τους τη ζωή σε μια ευαίσθητη και όχι ιδιαίτερα ώριμη ηλικία. Πολλές επιλογές τους εκφράζονται στα 16, ενώ άλλες εκφράζονται με πάθος από το δημοτικό και ξαφνικά αλλάζουν στα 17. Τι πρέπει να κάνουν οι γονείς όταν το παιδί ακόμα «το σκέφτεται» ή είναι αναποφάσιστο ή έχει επιλέξει όμως τελικά δεν πέρασε στη σχολή που ονειρευόταν; Μπορούν να προσφέρουν πολλά όσο το παιδί είναι μικρό –κυρίως αυτοπεποίθηση, γνώσεις, εμπειρίες και επιλογές- αλλά και όταν μεγαλώνει και βρίσκεται στην τελική ευθεία. Αν κάτι δεν πάει καλά στις κρίσιμες εξετάσεις για τα ΑΕΙ, το παιδί αισθάνεται μετέωρο, ακόμα και αν έφταιγε η δική του αμέλεια να διαβάσει. Τότε χρειάζεται και πάλι τους γονείς του.

Επαγγελματικός προσανατολισμός

Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς

Τα παιδιά καλούνται στην εφηβεία να αποφασίσουν «τι θα κάνουν στη ζωή τους» και αυτή η κρίσιμη απόφαση είναι αρκετά δύσκολη τόσο για τα ίδια, όσο και για τους γονείς τους –οι τελευταίοι χρειάζεται συχνά να πουν τη γνώμη τους και να κατευθύνουν συμβουλευτικά το γιο ή την κόρη τους.

Η επιλογή του επαγγέλματος δεν εξαρτάται μόνο από τις ικανότητες του ατόμου. Πολλοί άλλοι παράγοντες μπαίνουν στο παιχνίδι αυτής της απόφασης. Η στιγμή που επιλέγει το παιδί τον κλάδο που θα ακολουθήσει είναι μια ιδιαίτερα σπουδαία στιγμή επειδή θα είναι «επιλογή ζωής». Πρέπει λοιπόν να μετριαστεί το περιθώριο λάθους. Πρόκειται για μια ευθύνη, για μια ενεργητική επιλογή που θα απασχολεί ένα μεγάλο μέρος του μέλλοντος του παιδιού και ενδεχόμενα να καθορίσει ένα τρόπο ζωής, ένα κοινωνικό περιβάλλον και ένα οικονομικό και πολιτισμικό επίπεδο.

Γενικά οι έφηβοι γνωρίζουν κάπως καλά μόνον τα επαγγέλματα των γονιών τους και των γονιών των φίλων τους ή των συγγενών τους. Για τα άλλα επαγγέλματα συνήθως δεν έχουν καμία σφαιρική εικόνα ή «γνώση από μέσα» και έχουν μια καθαρά θεωρητική άποψη, παρότι νομίζουν ότι τα γνωρίζουν αρκετά.

Για να επιλέξουν όμως σωστά, πρέπει να γνωρίσουν τις πιθανές διαφορετικές επιλογές σε αρκετό βάθος. Επίσης πρέπει να είναι αρκετά ώριμα ώστε να ξέρουν ότι επιλέγουν τρόπο ζωής πιθανόν για πάντα.

Πώς και πότε επιλέγει επάγγελμα το παιδί και πώς μπορεί ο γονιός ή ο ειδικός να βοηθήσει
Για την επαγγελματική επιλογή των παιδιών έχουν διατυπωθεί διάφορες επιστημονικές απόψεις. Σήμερα όλα συγκλίνουν στην άποψη ότι η επιλογή επηρεάζεται σημαντικά από τα βιώματα που είχε το παιδί σε πολύ τρυφερή ηλικία ενώ καθοριστικό ρόλο έχει και η σχέση του με την οικογένεια και οι επιρροές που δέχεται από τις συντροφιές του από τη μέση εφηβεία και μετά.

Η «ονειρική φάση» των επαγγελμάτων ουσιαστικά έχει αρχίσει από το νηπιαγωγείο, όπου τα παιδιά φαντάζονται ότι είναι πριγκίπισσες, δασκάλες, γιατροί ή ήρωες και το πλαίσιο στο οποίο οραματίζονται τον εαυτό τους είναι τελείως φαντασιωσικό. Αυτό σταδιακά αποδυναμώνεται, αλλά δεν εξαφανίζεται.

Στις αρχές της εφηβείας και περίπου στις ηλικίες 11-14 ετών παρατηρείται η επικέντρωση του παιδιού στις ραγδαίες αλλαγές που συμβαίνουν στο σώμα του και πολλές φορές το ξεπερνούν. (χαρακτηριστικά φύλου, ορμονικές, συναισθηματικές αλλαγές κλπ. Σταδιακά το παιδί αισθάνεται την ανάγκη να ανεξαρτητοποιηθεί από τους γονείς, να πειραματιστεί και να τους αμφισβητήσει προκειμένου να δομήσει την προσωπική του ταυτότητα. Στην πορεία αυτή η παρέα των φίλων είναι κάτι παραπάνω από αναγκαία, είναι μάθημα ζωής και η συμμετοχή του σε ομάδα συνομηλίκων παιδιών, είναι καθοριστικής σημασίας για τον έφηβο. Όπως γίνεται αντιληπτό λοιπόν, ο έφηβος μέχρι και τα 16 του χρόνια (μάλιστα σε κάποια παιδιά και πιο μετά) έχει να διαχειριστεί σημαντικά στάδια της ανάπτυξής του όπως τις σωματοψυχικές αλλαγές, την ανάδυση της σεξουαλικότητας του, τη δόμηση της ταυτότητάς του κλπ. Περνά από το νου του βέβαια και η πιθανή επαγγελματική του επιλογή, που ωστόσο είναι κυρίως διερευνητική και διστακτική.

Από τα 16 χρόνια το παιδί μπαίνει στην τρίτη φάση της εφηβείας και αρχίζει να το απασχολεί πιο πολύ το επαγγελματικό ζήτημα. Εκτός των προηγούμενων θεμάτων που πρέπει να συνεχίσει να διαχειρίζεται –δηλαδή τις αλλαγές στο σώμα του, στον ψυχισμό, την τάση ανεξαρτησίας από τους γονείς, την ένταξη στις συντροφιές των συνομηλίκων του, τη δόμηση προσωπικής ταυτότητας κ.λπ.- πρέπει τώρα να εντάξει στον προβληματισμό του και το σχεδιασμό του μέλλοντός τους, τον τρόπο που θα ενταχθεί στην κοινωνία των ενηλίκων με ρεαλιστικά κριτήρια .

Σε αυτή τη φάση η επιλογή του εφήβου έχει άμεση σχέση με την αυτοεκτίμηση που διαθέτει. Για ένα παιδί με χαμηλή αυτοεκτίμηση όλα τα επαγγέλματα ίσως φαίνονται «βουνά» γιατί φοβάται ότι δεν θα τα βγάλει πέρα σε κανένα. Πρέπει λοιπόν να τονωθεί η αυτοπεποίθησή του με κάθε τρόπο, όχι τόσο για να βρει δουλειά, όσο για να ελπίζει ότι θα μπορεί να βρει στη ζωή του γενικά την ικανοποίηση.

Έρευνες δείχνουν ότι το παιδί μπορεί να στραφεί πιο εύκολα σε επαγγέλματα που είναι συγγενή με τις δραστηριότητες που το ενδιαφέρουν στον ελεύθερο χρόνο του. Αυτά που το παιδί επιλέγει με δική του πρωτοβουλία ως δραστηριότητα δείχνουν συχνά τη φυσική τάση ενός παιδιού προς ένα επαγγελματικό χώρο

Τα ρεαλιστικά κριτήρια για την επιλογή επαγγέλματος είναι πάντως τα εξής τέσσερα:

 η έφεση ή η ικανότητα ή το ταλέντο ή η επιδεξιότητά του παιδιού

τα ενδιαφέροντά του –κανείς δεν είναι καλός σε ένα επάγγελμα που δεν τον κεντρίζει

τα πρακτικά ζητήματα –χρόνος, χρήμα κ.λπ.

η προσωπικότητα του παιδιού γενικά –αν είναι φιλόπονο ή της ήσσονος προσπάθειας, εσωστρεφές ή πολύ δυναμικό κ.λπ.

Τι να διαλέξει;

Τα παιδιά είναι φυσικό να ταλαντεύονται. Λίγα είναι εκείνα που έχουν αποφασίσει τι θέλουν να κάνουν στη ζωή τους. Ας μην ξεχνάμε επίσης ότι πολλοί άνθρωποι αλλάζουν επάγγελμα στα 35 τους επειδή δεν βρίσκουν δουλειά στον τομέα τους ή επειδή απλά δεν τους γεμίζει πλέον η δουλειά τους και θέλουν να ασχοληθούν με κάτι άλλο. Οι σπουδές μας δεσμεύουν συνήθως για όλη μας τη ζωή, αλλά δεν αποτελούν και ισόβια καταδίκη όταν ανακαλύπτουμε ότι δεν μας εκφράζει στην πράξη η επιστήμη που επιλέξαμε. Κατά συνέπεια το παιδί δεν πρέπει να αγχωθεί ότι με ό,τι επιλέξει θα πρέπει να ζήσει για όλη του τη ζωή. Αυτό είναι το καλύτερο και το πιθανότερο. Εντούτοις, θα μπορεί να αλλάξει γνώμη στην πορεία και να επιλέξει έναν συγγενή κλάδο που να το εκφράζει περισσότερο ή και ένα πολύ διαφορετικό.

Βοηθήστε το να διερευνήσει τι σημαίνουν στην πράξη τα επαγγέλματα που του αρέσουν. Όταν καταλήξει σε ένα κλάδο, βρείτε κάποιον φίλο ή φίλη σας που να ασκεί αυτό το επάγγελμα και ζητήστε του τη χάρη να περάσει το παιδί σας μαζί του 1-2 μέρες στη δουλειά –έτσι το παιδί θα δει το επάγγελμα στην πράξη. Συζητήστε επίσης για να δείτε αν θα βγάλει εύκολα έναν αξιοπρεπή μισθό ή κέρδος από αυτή τη δουλειά, ποιές είναι οι προοπτικές στο μέλλον κ.λπ.

Τι επηρεάζει τις επιλογές του έφηβου

-Το παιδί και ο έφηβος έχουν πάντα όνειρα και είδωλα που θα ήθελαν να ακολουθήσουν τα χνάρια τους π.χ. κάποιους τραγουδιστές, αθλητές κλπ. Τις περισσότερες φορές όμως το παιδί συνειδητοποιεί μόνο του ότι πρέπει να κάνει πιο ρεαλιστικές επιλογές.

-Το περιβάλλον και οι γονείς επηρεάζουν σημαντικά το παιδί με τον τρόπο τους και με τη ζωή τους, αλλά όχι απόλυτα. Αρκετοί γονείς θα ήθελαν για παράδειγμα τα παιδιά τους να ακολουθήσουν κάποιο επάγγελμα που θα επιθυμούσαν οι ίδιοι επειδή πιστεύουν ότι θα ήταν καλύτερη επιλογή για αυτά. Εντούτοις αυτό δεν σημαίνει ότι πράγματι αυτή η επιλογή είναι η καλύτερη για το παιδί ούτε ότι το παιδί απαραίτητα θα επηρεαστεί αρκετά ώστε να την επιλέξει. Αν επηρεαστεί, δεν είναι βέβαιο ότι θα ευημερήσει, γιατί ίσως υποκύψει στις πιέσεις των γονιών του και ανακαλύψει αργά ότι αυτό το επάγγελμα «δεν του κάνει».

-Συχνά ο έφηβος επιλέγει κάποιο επάγγελμα για να ικανοποιήσει τους γονείς του αφήνοντας κατά μέρους την επιθυμία του . Είναι πιθανό να προσαρμοστεί και να επιτύχει . Όμως δεν είναι σπάνιο το αντίθετο δηλαδή ή να μην τα πάει καλά, ή να έχει πλήρη αδιαφορία και σε κάποιες περιπτώσεις να σταματήσει τις σπουδές.

-Υπάρχουν νέοι που επιλέγουν ένα δρόμο κυρίως για να εναντιωθούν στους γονείς τους και να επιβεβαιωθούν. Φτάνουν δηλαδή από αντίδραση στο άλλο άκρο.

-Συχνά ο νέος και η νέα προσανατολίζονται σε ένα επάγγελμα που θεωρείται πολύ ενδιαφέρον στην ομάδα των φίλων τους ή σε σπουδές που είναι της μόδας ή θέλουν να σπουδάσουν ό,τι και οι φίλοι τους. Σε αυτή την περίπτωση πρέπει να κατανοήσουν ότι δεν θα χάσουν τους φίλους αν επιλέξουν κάτι που αρέσει στους ίδιους ακόμη και αν οδηγεί σε ένα διαφορετικό δρόμο από της παρέας τους. Έχει σημασία το παιδί να αποφασίσει με βάση εκείνο που ενδιαφέρει το ίδιο, γιατί οι φίλοι του δεν θα είναι στον ίδιο χώρο ούτε θα αντιμετωπίσουν το 5ωρο ή το 12ωρο που θα αντιμετωπίσει το ίδιο για να επιβιώσει επαγγελματικά μέσα από την καριέρα που επιλέγει.

Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς

 Όταν πια ο έφηβος είναι στο λύκειο είναι απαραίτητο να ενημερώνεται από το σχολείο ή από ένα επαγγελματία επαγγελματικού προσανατολισμού για τις διαφορετικές επιλογές που υπάρχουν.

Οι γονείς δεν πρέπει να διστάσουν να φέρουν το παιδί τους σε επαφή με κάποιον φίλο τους ώστε αυτό να μπορεί να εκθέσει σε εκείνον όλες τις απορίες του για το συγκεκριμένο επάγγελμα που ενδιαφέρεται να ασκήσει.
Πρέπει να υπάρχει διάλογος στην οικογένεια για αυτό το θέμα. Για να υπάρχει διάλογος, οι γονείς πρέπει να θυμόνται ότι πρόκειται για τη ζωή του παιδιού τους και όχι τη δική τους. Πρέπει να συνειδητοποιούν τι ακριβώς περιμένουν από το παιδί τους και να μιλούν μα ειλικρίνεια. Επίσης να είναι διαθέσιμοι στο παιδί και να το ακούν πραγματικά, για να το καταλάβουν –όχι τυπικά, για να το αφήσουν απλώς να μιλήσει. Πρέπει να ακούν το παιδί τους με ανοιχτό μυαλό.
Οι γονείς οφείλουν να υποστηρίξουν τον νέο ή τη νέα στην απόφασή τους.

· Αν ο απόψεις γονιών και παιδιών είναι αντίθετες και η επικοινωνία γίνεται όλο και πιο δύσκολη, τότε προτού η επικοινωνία διακοπεί τελείως, καλό είναι να απευθυνθεί η οικογένεια σε έναν ψυχολόγο που είναι ειδικευμένος στον επαγγελματικό προσανατολισμό.

 Οι γονείς ας μη λησμονούν ότι ακόμα κι αν η ειδικότητα που επιλέγει το παιδί τους δεν έχει ιδιαίτερη ζήτηση, ίσως η ικανοποίηση που θα αντλεί αύριο από την άσκηση του επαγγέλματός του να αποδειχθεί σημαντικότερη από τις πιθανόν καλύτερες οικονομικές απολαβές άλλων ειδικοτήτων.

Όταν το παιδί δυσκολεύεται πολύ

Αυτά που στέκονται εμπόδια στην επαγγελματική ωρίμανση και τις κρίσιμες επαγγελματικές αποφάσεις, στέκονται εμπόδια στην ολοκλήρωση της ζωής του παιδιού εν γένει, σε όλους τους τομείς. Όταν τα παιδιά διαχειριστούν τις τραυματικές εμπειρίες τους, συχνά βρίσκουν κουράγιο να επιδιώξουν τους επαγγελματικούς στόχους που πραγματικά τα κεντρίζουν και αισθάνονται μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση.

http://www.akappatou.gr

 

ΕΦΗΒΕΙΑ

Οι φοβίες είναι πολύ συχνές. Λίγοι άνθρωποι δεν έχουν υποφέρει από αυτές κάποια στιγμή της ζωής τους.

Φοβία ονομάζουμε τον παράλογο, ισχυρό φόβο που νιώθει ο έφηβος για καταστάσεις, αντικείμενα, πρόσωπα ή ζώα και που έχει σαν αποτέλεσμα να αποφεύγει με υπερβολές ό,τι τον φοβίζει. Ο έφηβος αναγνωρίζει ότι ο φόβος του είναι υπέρμετρος και αδικαιολόγητος, όμως δεν μπορεί να τον ελέγξει.

Αποτελούν μέρος της φυσιολογικής ανάπτυξης του παιδιού και εξαφανίζονται συχνά στη συνέχεια, αλλά μπορεί να επανεμφανιστούν και να πάρουν νέες μορφές, πολύ πιο σημαντικές, στην εφηβεία. Προκειμένου να έχετε ένα μέτρο σύγκρισης, καλό είναι να γνωρίζετε ότι περίπου ο ένας στους 5 εφήβους παρουσιάζει ένα είδος φοβίας. Όμως μόνον ο ένας στους εκατό εκδηλώνει ιδιαίτερα έντονο πρόβλημα που απαιτεί άμεση βοήθεια από ειδικό.

Οι φοβίες μπορεί να είναι πολλών ειδών. Οι πιο γνωστές είναι αυτές που επικεντρώνονται σε κάτι, όπως λχ. στα μικρά ζώα, τις αράχνες, το αίμα, τις ασθένειες, ή πολύ μεγαλύτερες, όπως ο φόβος της τρέλας, ο φόβος των επαφών με νέα πρόσωπα, η αγοραφοβία κλπ.

Οι έφηβοι ανάλογα με την ηλικία και την προσωπικότητά τους όταν έρχονται σε επαφή με το φοβογόνο αντικείμενο ή με τη συνθήκη που πυροδοτεί τη φοβία, αντιδρούν με διάφορους τρόπους: με ταχυπαλμία, τρεμούλα, ιδρώνουν, δυσκολεύονται να αναπνεύσουν, νιώθουν ότι χάνουν τον έλεγχο κλπ. Πολλές φορές η φοβία τους εκδηλώνεται με πονοκεφάλους ή πονόκοιλους.

Συνήθεις φοβίες

Η κοινωνική φοβία χαρακτηρίζεται από τον υπερβολικό φόβο που κατακλύζει το άτομο όταν πρέπει να μιλήσει μπροστά σε άλλους, όταν τον ρωτήσουν κάτι στη τάξη, όταν τον συστήσουν, όταν τον πειράξουν, όταν κοιτά κάποιον στα μάτια, όταν συναντά άτομα με εξουσία κλπ. Ο έφηβος φοβάται ότι οι άλλοι θα τον κριτικάρουν και θα τον αξιολογήσουν . Συνήθως αποφεύγει κάθε κοινωνική κατάσταση που θα του προκαλέσει άγχος και κλείνεται στον εαυτό του.

Επίσης σχετικά συνήθης σε σύγκριση με άλλες είναι η αγοραφοβία, κατά την οποία παρατηρούνται αγχώδεις εκδηλώσεις όταν ο έφηβος εκτίθεται σε μέρη ή καταστάσεις που του φαίνεται δύσκολο να ξεφύγει, όπως σε ανοιχτούς χώρους όπου θεωρεί ότι είναι αβοήθητος. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να αποφεύγει να κυκλοφορεί μόνος του και να βρίσκεται μακριά από τους γονείς του που του παρέχουν ασφάλεια.

Μια άλλη φοβία που συναντάμε στους έφηβους είναι η δυσμορφοφοβία κατά την οποία οι έφηβοι παρουσιάζουν έντονες αντιδράσεις άγχους γιατί θεωρούν ότι είναι παραμορφωμένοι, ή ότι έχουν δυσμορφία σε ένα μέλος του σώματός τους, με αποτέλεσμα να κλείνονται στον εαυτό τους, να αποφεύγουν να βγαίνουν έξω, γίνονται καχύποπτοι με τους άλλους, κλπ.

Αντιμετώπιση

Οι φοβίες, αντιμετωπίζονται με διάφορους τρόπους αλλά συνήθως με συνδυασμό θεραπειών.

Είναι σημαντικό ο έφηβος να μην αποφεύγει εκείνο που φοβάται, αλλά όχι με πίεση και εξαναγκασμό και δίχως τη βοήθεια ειδικού. Όπως αποδεικνύεται από έρευνες, οι φοβίες αντιμετωπίζονται με πολύ καλά αποτελέσματα με τη γνωσιακή θεραπεία. Ο έφηβος εκτίθεται στο φόβο του κάτω από ελεγχόμενες συνθήκες και έτσι νιώθοντας ασφαλής, μαθαίνει να βρίσκει άλλους τρόπους αντίδρασης σε ό,τι τον φοβίζει ή τον αγχώνει. Σιγά-σιγά ο φόβος του μειώνεται, και μπορεί να ελέγχει το άγχος ακόμα και όταν είναι μόνος. Ο έφηβος μαθαίνει να ξεχωρίζει τις ρεαλιστικές σκέψεις από τις μη ρεαλιστικές και αποκτά έναν έλεγχο στις σκέψεις που τον βασανίζουν Καμιά φορά χρειάζονται και αντικαταθλιπτικά ή αγχολυτικά φάρμακα.

-Αν διαπιστώσετε ότι ο έφηβός παρουσιάζει κάποιες φοβίες, ενημερωθείτε γι’ αυτές όσο πληρέστερα μπορείτε
-Μιλήστε του και προτρέψτε τον να εκφράσει ό,τι αισθάνεται
-Ζητείστε άμεσα βοήθεια από ειδικό ψυχολόγο ή παιδοψυχίατρο
-Τονώστε την εμπιστοσύνη του στον εαυτό του και διαβεβαιώστε τον ότι θα ξεπεράσει το πρόβλημα με τη βοήθεια σας
- Ίσως πρέπει να εκπαιδευτείτε κι εσείς όχι μόνον για να αντιδράτε σωστά στις ανησυχίες του παιδιού αλλά πιθανόν και στις δικές σας. Πολλές φορές πίσω από ένα παιδί που παρουσιάζει φοβίες κρύβεται ένας γονιός με παρόμοιες δυσκολίες
-Ζητήστε του, σε συνεργασία με τον ειδικό που το παρακολουθεί, να «εξασκηθεί» σαν να κάνει πρόβα σε συνθήκες που το αγχώνουν.
-Προτρέψτε το να έχει φίλους και μάλιστα, αν τους εμπιστεύεται, να τους μιλήσει για τις δυσκολίες του. Θα βοηθούσε στις δύσκολες στιγμές να το στηρίζουν ψυχολογικά
-Μάθετε στο παιδί να βάζει όρια και να στηρίζει τις επιθυμίες του. Επίσης βοηθούν σε πολλαπλά επίπεδα οι αθλητικές δραστηριότητες.

http://www.akappatou.gr

ΕΦΗΒΕΙΑ

Το παιδί σας, είτε πρόκειται για τις εξόδους με τους φίλους του, είτε για τα μαθήματα του σχολείου σας λέει ψέματα. Έχετε δοκιμάσει με το καλό να του πείτε ότι δεν είναι σωστό αυτό που κάνει, το έχετε απειλήσει με τιμωρία χωρίς όμως αποτέλεσμα. Αναρωτιέστε πώς πρέπει να χειριστείτε την κατάσταση; Η ψυχολόγος-παιδοψυχολόγος και συγγραφέας αρκετών βιβλίων μεταξύ των οποίων τα "Οι γονείς κάνουν τη διαφορά", "Μεγαλώστε ευτυχισμένα παιδιά", "Οι γονείς χωρίζουν" και "Παιδιά στην εφηβεία, γονείς σε κρίση", κυρία Αλεξάνδρα Καππάτου συμβουλεύει.

Συζητήστε αναλυτικά με το παιδί σας σχετικά με τη συνήθεια του να λέει ψέματα και ρωτήστε το γιατί υιοθετεί αυτή τη συμπεριφορά.

Ακούστε το με προσοχή ακόμα κι αν δε συμφωνείτε.

Διαβεβαιώστε το ότι το αγαπάτε παρ’ ότι δε σας αρέσει η τακτική του. Να θυμάστε ότι κάτω από αυτή τη συμπεριφορά κρύβεται κάτι.

Να καταστήσετε σαφές ότι στην οικογένεια σας το ψέμα πάντα θα αντιμετωπίζεται σα σοβαρό παράπτωμα.

Εξηγήστε στο παιδί τις επιπτώσεις που υφίσταται κάποιος όταν λέει ψέματα.

Ρωτήστε το αν έχει αντιληφθεί ότι λέγοντας ψέματα πληγώνει αυτούς που αγαπά.

Τονίστε του ότι αυτοί που ψεύδονται κάνουν περίπλοκη τη ζωή τους γιατί φοβούνται μήπως μαθευτεί η αλήθεια και έλθουν τα πάνω κάτω.

Συχνά η κατάσταση είναι εκτός ελέγχου γιατί καλύπτουν το ένα ψέμα με άλλο και βρίσκονται σε δύσκολη θέση γιατί δε μπορούν να θυμηθούν τι είπαν στον καθένα.

Βλάπτουν τελικά τον εαυτό τους επειδή δεν έχουν το θάρρος να αναγνωρίσουν την αλήθεια των ενεργειών τους. Έτσι αυτό που πετυχαίνουν είναι να μειώνουν την αυτοεκτίμησή τους.

Οι ψεύτες συνήθως είναι μοναχικοί: απομονώνονται προκειμένου να αποφεύγουν τις ερωτήσεις από αυτούς στους οποίους είχαν πει ψέματα.

Όσο πιο συχνά λένε ψέματα τόσο πιο πιθανό είναι να τα πιστέψουν και οι ίδιοι.

Το συμπέρασμα είναι ότι οι ψεύτες ξεγελούν τον ίδιο τον εαυτό τους. Γιατί τα ψέματα δε διαρκούν και οι ψεύτες δεν είναι τόσο έξυπνοι όσο θέλουν να πιστεύουν.

Μιλήστε λεπτομερώς για την εμπιστοσύνη, δώστε στο παιδί έναν κατάλογο με πράγματα που θα το ωφελήσουν όταν το εμπιστεύεστε.

Ρωτήστε το αν θα ήθελε να αλλάξει.

Διαβεβαιώστε το ότι θα είσαστε δίπλα του σε αυτή την προσπάθεια και ότι σκοπεύετε να αποκαταστήσετε την εμπιστοσύνη με σκοπό να δώσετε μια ευκαιρία ώστε να δημιουργηθεί μια ειλικρινής σχέση μεταξύ σας χωρίς δυσπιστία.

Μην αισθάνεστε ενοχή για τον τρόπο που το μεγαλώσατε, όλοι οι γονείς κάνουν λάθη. Το βασικό είναι να τα εντοπίζουν και να έχουν τη διάθεση και τη δυνατότητα να τα διορθώνουν.

Προσοχή! Όταν το ψέμα είναι το βασικό μέσο επικοινωνίας με τον έφηβο πρέπει να αναζητήσετε βοήθεια από ψυχολόγοΛέει ψέμματα ..

http://www.akappatou.gr

ΕΦΗΒΕΙΑ

Η εφηβεία είναι μια περίοδος που δημιουργεί συχνά στην οικογένεια δυσκολίες και συγκρούσεις. Ο προβληματισμός για τους κανόνες, την πειθαρχία, την ελευθερία, την εμπιστοσύνη, τις ευθύνες βρίσκεται στο προσκήνιο και οι γονείς προβληματίζονται για το πού αρχίζουν και πού σταματούν τα όρια των εφήβων. 

Η εφηβεία είναι η περίοδος της μετάβασης από την παιδική στην ώριμη ηλικία κι έχει για κέντρο της την ήβη. Σαν όρος δηλαδή, αφορά στο σύνολο των ψυχικών λειτουργιών που συντελούνται επί τη ήβης (= εφηβεία) για να μπορέσει το άτομο να ενσωματώσει ψυχικά τις μεγάλες αλλαγές που προκύπτουν απ' αυτήν. Τα όρια της χρονικά είναι αρκετά ασαφή. Κατά τη διάρκεια της εφηβείας το σώμα αλλάζει, δημιουργώντας ορμές και επιθυμίες. Συχνά αυτές τις επιθυμίες ο έφηβος δεν καταφέρνει να τις συνειδητοποιήσει αλλά και να τις ελέγξει, με αποτέλεσμα να του προκαλούν εκρήξεις είτε βίας είτε αδυναμίας μπροστά σ' αυτό που θα ήθελε με τη φαντασία του να πραγματοποιήσει αλλά δεν είναι ικανός ακόμα. Στην πραγματικότητα η εφηβεία είναι μία ανακατάταξη: οι μεταβολές σε σχέση με το σώμα συμπαρασύρουν και μεταβολές σε σχέση με τους άλλους και τον κόσμο στο σύνολό του, πρωτίστως όμως οδηγούν τον έφηβο στη δημιουργία ταυτότητας για να σταθεί, σύντομα, στον κόσμο των ενηλίκων. Δεν είναι λοιπόν τυχαίο προκαλεί στους πιο πολλούς γονείς ανησυχία. Οι φόβοι είναι πάνω κάτω κοινοί σε όλους τους γονείς: οι «κακές παρέες», τα ναρκωτικά, οι ανεπιθύμητες εγκυμοσύνες, οι χαμηλοί βαθμοί.

Γιατί δυσκολευόμαστε τόσο πολύ να βάλουμε τα όρια;

Καταρχήν, γιατί δεν ξέρουμε ποια είναι. Συχνά οι γονείς ρωτούν τι είναι σωστό και τι δεν είναι. Τι επιτρέπεται σε κάθε ηλικία και τι απαγορεύεται, μέχρι ποια ώρα πρέπει να είναι έξω το βράδυ, πότε πρέπει να αρχίσει την σεξουαλική του ζωή. Φαίνεται ότι υπάρχει έντονη ανάγκη για κάποιες σταθερές αξίες ή πρακτικές συμβουλές Υπάρχουν απόψεις που υποστηρίζουν ότι τα παιδιά πρέπει να μεγαλώνουν τελείως ελεύθερα, δημιουργείται συχνά υπερβολικός φόβος από μας τους ειδικούς σχετικά με τα ψυχικά τραύματα των παιδιών. Αυτό οδηγεί σε έλλειψη αυτοπεποίθησης και εμπιστοσύνης των γονιών σε παιδαγωγικά θέματα.
Τα όρια παίρνουν πολλές φορές ένα αρνητικό νόημα. Ακούγοντας όρια το μυαλό πηγαίνει στην τιμωρία, στην αποθάρρυνση, στην απαγόρευση, στον ηθικό περιορισμό, στη διαρκή άρνηση ή στον έλεγχο, στην πίεση. Αυτό συνήθως προέρχεται από εμπειρίες που έχουμε ζήσει στη δική μας οικογένεια, με τους δικούς μας γονείς, που μπορεί να μας επέβαλαν πολύ αυστηρούς κανόνες και άκαμπτα όρια
Θέτουμε αυστηρά όρια στα παιδιά επειδή θέλουμε να τα προφυλάξουμε από «άσχημες» εμπειρίες. Επειδή δεν αντέχουμε να τα δούμε να πονούν, να πληγώνονται ή να απογοητεύονται. Μ' αυτό τον τρόπο όμως τους στερούμε τη δυνατότητα να σταθούν στα πόδια τους, να μάθουν να παίρνουν αποφάσεις, να κάνουν επιλογές. Μ' αυτό τον τρόπο τους στερούμε τη δυνατότητα να ζουν στην πραγματικότητα. Όποιος αφήνει να περάσουν τα παιδιά μόνο τα ευχάριστα και τα θετικά της καθημερινότητας, ελαχιστοποιεί τις εμπειρίες τους και περιορίζει την ποικιλία των γεγονότων της ζωής. Τα παιδιά νιώθουν ευτυχία μόνο αν έχουν βιώσει και ξεπεράσει και κάποιες δυσάρεστες και δύσκολες καταστάσεις.
Φοβόμαστε ότι, αν θέσουμε όρια, θα γίνουμε δυσάρεστοι στα παιδιά και ίσως χάσουμε την αγάπη τους.
Βάζουμε όρια που εμείς δεν τα τηρούμε. Για παράδειγμα, απαγορεύουμε στον έφηβο - πολλές φορές με αυστηρό τρόπο - να καπνίζει ενώ εμείς καπνίζουμε.

Η κατάλληλη στιγμή

Πολλές φορές, θυμόμαστε τα όρια μόνο όταν αυτά ξεπερνιούνται, δηλαδή πάνω στον καβγά, στην ένταση ή στη διαφωνία. Αυτή φυσικά, είναι η χειρότερη στιγμή για να θεσπιστούν κανόνες, και οι έφηβοι είναι βέβαιο ότι δεν τους λαμβάνουν σοβαρά υπόψη τους. Αντίθετα, οι πιθανότητες να λειτουργήσουν αντιδραστικά είναι πολύ αυξημένες. Η καλύτερη στιγμή, είναι η ουδέτερη, χαλαρή ή ευχάριστη στιγμή. Τότε το έδαφος είναι πρόσφορο για να συζητήσετε με το παιδί σας τους όποιους κανόνες, ώστε να συμφωνήσετε από κοινού σε σχέση με το χαρτζιλίκι, τις εξόδους, τη χρήση του τηλεφώνου, του Η/Υ κλπ. Όταν ο έφηβος είναι ήρεμος, ενδεχομένως να δεχτεί το σφάλμα του πιο εύκολα και να είναι πιο συνεργάσιμος. Αποφεύγετε να του λέτε ότι χωρίς όρια και κανόνες μάς απειλεί το χάος, γιατί οι περισσότεροι έφηβοι έχουν θαυμάσιες σχέσεις με αυτό. Η επικοινωνία, ο διάλογος, η εμπιστοσύνη, η συνεργασία και η ευελιξία είναι μερικά απαραίτητα συστατικά στις διαπραγματεύσεις με τον έφηβό σας.

Πώς θα βάλετε κανόνες

Δεν υπάρχει κάποια μαγική συνταγή για την εφαρμογή των ορίων. Η σχέση με τους εφήβους είναι διαδραστική και οι γονείς απαιτείται να έχουν ξεκάθαρα προσωπικά όρια, τα οποία θα είναι σαφή, συγκεκριμένα και θα διαθέτουν ευελιξία στη συζήτηση με το παιδί τους. Είναι πολύ σημαντικό να κατανοούν ότι η κοινή γραμμή μεταξύ τους είναι απαραίτητη στην εφαρμογή των ορίων. Θα δυσκολευτούν ιδιαίτερα αν το παιδί δεν είχε σαφή όρια στα προηγούμενα χρόνια και ξαφνικά αποφάσισαν ότι έφθασε η στιγμή να τα επιβάλλουν. Ο έφηβος θα είναι εξαιρετικά δύσπιστος και αρνητικός. Αν, μάλιστα, ο ένας γονιός ακολουθεί διαφορετική πορεία από τον άλλον, τα πράγματα γίνονται πιο δύσκολα. Επίσης, αν π.χ. ο πατέρας δεν είχε προσεγγίσει το παιδί του κατά την παιδική ηλικία, και στην εφηβεία εμφανίζεται με αυστηρότητα να βάζει όρια, πάλι αυτό θα προκαλέσει σεισμό στη μεταξύ τους σχέση. Πρωταρχικό μέλημα κάθε γονιού πρέπει να αποτελεί η επικοινωνία με τον έφηβο, και μετά να ακολουθούν οι κανόνες. 
Όρια χρειάζονται σε κάθε τομέα, ωστόσο αποφασίστε ποιοι τομείς είναι ουσιαστικοί και τοποθετηθείτε με σαφήνεια. 
Οι κανόνες πρέπει να μπαίνουν πάντα έπειτα από συζήτηση μαζί του. Δώστε του τη δυνατότητα να αναπτύξει τις απόψεις ή τις ενστάσεις του. Έχει μεγάλη σημασία να διασφαλίσετε ότι το παιδί σας αποδέχεται την όλη διαδικασία και συμμετέχει. Ξέροντας ότι ερωτήθηκε και ότι η γνώμη του υπολογίστηκε, θα νιώθει μεγαλύτερη υπευθυνότητα απέναντί σας. Aυτό δεν θα σας γλιτώσει μελλοντικά από τις παραβιάσεις των ορίων, αλλά θα τις περιορίσει. Θα προβληματίζεται περισσότερο προτού παραβεί τη συμφωνία, και όταν την παραβαίνει, θα αποδέχεται πιο εύκολα ότι έσφαλε και θα βλέπει τις συνέπειες ως αποδεκτό και φυσικό αποτέλεσμα, χωρίς να ξεσηκώνεται «για την αδικία». 
Εξηγήστε στο παιδί ότι κάθε φορά που θα παραβαίνει έναν κανόνα, θα αντιμετωπίζει και τις συνέπειες. Χρησιμοποιείτε συστηματικά τη λέξη «συνέπειες» και όχι «τιμωρία». Το παιδί από την παιδική του ηλικία έχει κατανοήσει τη σχέση αιτίας και αποτελέσματος. Αισθάνεται, λοιπόν, ότι φέρει ευθύνη για το πιθανώς δυσάρεστο για εκείνο αποτέλεσμα, και ξέρει ότι είναι στο χέρι του να το αποτρέπει στο εξής με τη συμπεριφορά του. Η λέξη «τιμωρία», απεναντίας, έχει εξωγενή χροιά και κάνει το παιδί σας να αισθάνεται ότι του επιβάλλεστε αυταρχικά, χωρίς να συναισθάνεται το ρόλο του στην όλη διαδικασία. Αυτή η τακτική ενισχύει την αντιδραστικότητα του εφήβου. 
Διαβεβαιώστε τον ότι τον εμπιστεύεστε απόλυτα ιδιαίτερα σε ζητήματα τις που έχουν να κάνουν με τις συναναστροφές και την προσωπική του ζωή, αλλά ότι αντικειμενικά έχετε υποχρέωση να τον προφυλάσσετε από όσα δεν είναι ακόμα έτοιμος να αντιμετωπίσει. Eφόσον είναι ανήλικος, δυστυχώς ή ευτυχώς -εξηγήστε του-, φέρετε ευθύνες για ό,τι κι αν κάνει. 
Εννοείται πως οποιαδήποτε μορφή βίας είναι απαγορευτική. Όσο κι αν σας ενοχλεί η συμπεριφορά του εφήβου, προσπαθήστε να μη σηκώσετε το χέρι σας. Η βία στέλνει στο παιδί το μήνυμα πως είναι αποδεκτό να ελέγχεις τους άλλους με αυτή. 
Αξιολογείτε και επανεξετάζετε σε τακτά χρονικά διαστήματα τα όρια που έχετε θέσει στο παιδί σας σε διάφορους τομείς, ακόμα κι αν δεν έχετε αφορμές. Συνήθως, οι ελευθερίες αυξάνονται και τα όρια μειώνονται. Μερικές φορές φορές, όμως, χρειάζεται το αντίθετο. 
Διερευνήστε τι κάνουν οι άλλοι γονείς συνομήλικων παιδιών, για να παζαρέψετε κάτι ανάλογο με την κόρη ή το γιο σας, π.χ. τι ώρα ζητούν από το παιδί τους να γυρίζει το βράδυ. Αν γενικά, διαπιστώσετε μεγάλες αποκλίσεις σε σχέση με τα όρια που θέτετε εσείς, αναρωτηθείτε γιατί συμβαίνει αυτό. Μπορεί το παιδί σας να είναι πολύ ανώριμο ή -αντίθετα- εξαιρετικά ώριμο, εσείς να είστε πολύ αυστηροί ή υπερβολικά χαλαροί, ή όλοι οι άλλοι γονείς υπερβολικά αδιάφοροι ή αυστηροί. Πρέπει να ξέρετε οπωσδήποτε τι από τα τρία ισχύει. 
Μην εξαντλείτε, όμως, την αυστηρότητά σας. Οι λιγότερο αυστηροί κανόνες, έχουν περισσότερες πιθανότητες να γίνουν σεβαστοί. Όταν το παιδί παραβιάζει τους κανόνες, πρέπει να εφαρμόζετε οπωσδήποτε τις συνέπειες στις οποίες έχετε συμφωνήσει και τις γνωρίζει το παιδί σας.
Αφήστε κάποιους τομείς χωρίς όρια, ώστε το παιδί να αισθάνεται πως σε ορισμένες σφαίρες δραστηριοτήτων είναι ελεύθερο. Μπορεί να είναι π.χ. η μουσική, το χτένισμα, το σκουλαρίκι ή οι βαθμοί σε ένα δευτερεύον μάθημα. 
Αν ο έφηβός σας καταπατά συνεχώς τα όρια, αναλογιστείτε για ποιο λόγο συμβαίνει αυτό. Αν δυσκολεύεστε στην επικοινωνία μαζί του, αναζητήστε βοήθεια από ειδικό.

http://www.akappatou.gr/

Η ταινία της εβδομάδος

Maria by Callas

Ντοκιμαντέρ για τη σπουδαιότερη σοπράνο του προηγούμενου αιώνα. 

 

 

 

 

 

 

© 2017 Forwoman.gr
facebook_page_plugin