Καλοκαιράκι
Αρώματα χορεύουν
ιδρώτας παντού!

Μυρωδιές παιδιών
τρέχουν τα τζιτζίκια
μαζί και αυτά!

Γαλάζια αύρα
στις αυλές σπιτιών
πουθενά λύπη!

Αχ, αισθάνομαι
χωρίς το γκρίζο χρώμα
νησιά στο χάρτη!

Η πανσέληνος
ολόγιομη, λαμπερή
νυχτερινή!

Μαϊστρος φυσά
και ψυθιρίζει
Αύγουστο μήνα!!

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Το Hokku είναι ένα από τα πιο γνωστά και πιο διαδεδομένα είδη ιαπωνικής ποίησης. Είναι αλήθεια ότι δεν μπορούν όλοι να κατανοήσουν την έννοια των σύντομων στίχων τριών γραμμών, καθώς περιέχουν μια βαθιά σύνδεση μεταξύ φύσης και ανθρώπου. Μόνο πολύ αισθησιακές και εκλεπτυσμένες φύσεις, οι οποίες, επιπλέον, χαρακτηρίζονται από παρατήρηση, μπορούν να εκτιμήσουν πόσο όμορφα και υπέροχα είναι αυτά τα εδάφια. Σε τελική ανάλυση, το χόκκου είναι μόνο μια στιγμή της ζωής, που συλλαμβάνεται με λόγια. Και αν κάποιος δεν έχει δώσει ποτέ προσοχή στην ανατολή του ηλίου, στον ήχο του σέρφινγκ ή στο νυχτερινό τραγούδι του κρίκετ, τότε θα είναι πολύ δύσκολο για αυτόν να διαποτιστεί με την ομορφιά και τη συντομία του χόκεϊ.

Δεν υπάρχουν ανάλογα με τα ποιήματα Hokku σε καμία ποίηση στον κόσμο. Αυτό εξηγείται από το γεγονός ότι οι Ιάπωνες έχουν μια ειδική κοσμοθεωρία, μια πολύ αυθεντική και διακριτική κουλτούρα και διαφορετικές αρχές εκπαίδευσης. Από τη φύση τους, οι εκπρόσωποι αυτού του έθνους είναι φιλόσοφοι και στοχαστές. Στις στιγμές της υψηλότερης ανόδου, αυτοί οι άνθρωποι αναπτύσσουν ποιήματα γνωστά σε όλο τον κόσμο ως hokku.

Η αρχή της δημιουργίας τους είναι αρκετά απλή και, ταυτόχρονα, περίπλοκη. Το ποίημα αποτελείται από τρεις σύντομες γραμμές, η πρώτη από τις οποίες περιέχει αρχικές πληροφορίες σχετικά με τον τόπο, τον χρόνο και την ουσία της εκδήλωσης. Με τη σειρά του, η δεύτερη γραμμή αποκαλύπτει την έννοια του πρώτου, γεμίζοντας τη στιγμή με μια ιδιαίτερη γοητεία. Η τρίτη γραμμή αντιπροσωπεύει συμπεράσματα, τα οποία πολύ συχνά αντικατοπτρίζουν τη στάση του συγγραφέα για το τι συμβαίνει, επομένως, μπορεί να είναι πολύ απροσδόκητα και πρωτότυπα. Έτσι, οι δύο πρώτες γραμμές του ποιήματος είναι περιγραφικές και η τελευταία μεταφέρει τα συναισθήματα ότι αυτό που είδε ενέπνευσε το άτομο.

 

Στην ιαπωνική ποίηση, υπάρχουν αρκετά αυστηροί κανόνες για τη σύνταξη του hokku, οι οποίοι βασίζονται σε αρχές όπως ο ρυθμός, η τεχνική αναπνοής και η γλώσσα. Έτσι, το αυθεντικό ιαπωνικό hokku δημιουργείται σύμφωνα με την αρχή 5-7-5. Αυτό σημαίνει ότι η πρώτη και η τελευταία γραμμή πρέπει να έχουν ακριβώς πέντε συλλαβές και η δεύτερη - επτά. Επιπλέον, ολόκληρο το ποίημα πρέπει να έχει μήκος 17 λέξεων. Φυσικά, αυτοί οι κανόνες μπορούν να τηρηθούν μόνο από άτομα που όχι μόνο έχουν μια πλούσια φαντασία και έναν εσωτερικό κόσμο χωρίς συμβάσεις, αλλά και μια υπέροχη λογοτεχνική συλλαβή, καθώς και την ικανότητα να εκφράζουν συνοπτικά και πολύχρωμα τις σκέψεις τους.

Αξίζει να σημειωθεί ότι ο κανόνας 5-7-5 δεν ισχύει για στίχους hokku εάν είναι γραμμένοι σε άλλες γλώσσες. Αυτό οφείλεται, καταρχάς, στα γλωσσικά χαρακτηριστικά της ιαπωνικής ομιλίας, στον ρυθμό και τη μελωδία της. Επομένως, το hokku γραμμένο στα ρωσικά μπορεί να περιέχει έναν αυθαίρετο αριθμό συλλαβών σε κάθε γραμμή. Το ίδιο ισχύει και για την καταμέτρηση λέξεων. Μόνο η μορφή τριών γραμμών του ποιήματος παραμένει αμετάβλητη, στην οποία δεν υπάρχει λόγος, αλλά ταυτόχρονα οι φράσεις κατασκευάζονται με τέτοιο τρόπο ώστε να δημιουργούν έναν ειδικό ρυθμό, μεταδίδοντας στον ακροατή κάποια ώθηση που κάνει ένα άτομο να σχεδιάσει διανοητικά μια εικόνα αυτού που άκουσε.

Υπάρχει ένας ακόμη κανόνας του hokku, ο οποίος, ωστόσο, οι συγγραφείς τηρούν κατά τη διακριτική τους ευχέρεια. Συνίσταται στην αντίθεση των φράσεων, όταν το ζωντανό είναι δίπλα στους νεκρούς, και η δύναμη της φύσης αντιτίθεται στην ικανότητα του ανθρώπου. Ωστόσο, πρέπει να σημειωθεί ότι τα αντίθετα hakku είναι πολύ πιο ευφάνταστα και ελκυστικά, δημιουργώντας παράξενες εικόνες του σύμπαντος στη φαντασία του αναγνώστη ή του ακροατή.

Γράφει Μίκα Καππάτου

https://www.forwoman.gr/